Modül 11: On2'nin sistemleşmesi, Eddie Torres ve modern müfredat

Temel tez

Mambo yalnızca kulüplerde yaşadığı sürece öğretmesi zordu. Eddie Torres 2'de dans etmeyi icat etmedi. İçinde büyüdüğü On2 zamanlamasını aldı, ona sayılar, adlar ve bir sıra verdi ve onu öğretmenlerin her yerde aktarabileceği bir müfredata dönüştürdü.

Mambo Kralı'nın kodu

1970'lerde mambo öğrenecek neredeyse hiçbir yer yoktu. Palladium dansçılarının çoğu emekli olmuştu ya da ders vermiyordu; balo salonu zincirleri ise onlara hiç benzemeyen bir tarz öğretiyordu. Bu yüzden Torres, döneminin çoğu dansçısı gibi izleyerek öğrendi. Birçok eski dansçı hiç saymazdı. Palladium dansçısı Luis "Máquina" Flores'in dediği gibi: "Clave'e dans ederdin, o kadar."

Sokak dansçısından öğretmene

Torres 1950'de doğdu ve Tito Puente gibi İspanyol Harlem'de büyüdü. İlk dans derslerini ablası verdi. Gençken Palladium'dan sonra mambonun evi olan kulüp Corso'ya Puente'yi görmeye gider ve sahnenin tam önünde dans ederdi. Bir Pazar günü Puente ona profesyonel olarak dans etmeyi düşünmesini ve bir gösteri hazırlamasını söyledi.

Sonrasındaki kilit ortak, bir balo salonu mambo öğretmeni olan June LaBerta'ydı. Torres'i dansına sayılar koymaya, adımlarına ad vermeye ve bir müfredat kurmaya teşvik etti. Torres bunu daha sonra "bilimle şiirin buluşması" olarak anlattı. Bazı anlatımlara göre LaBerta bu ritmi başka dansçılara da öğretti.

Bu, New York style On2 ya da Eddie Torres timing olarak tanındı: temel adım 1-2-3, 5-6-7 diye sayılır ve break (yön değişimi) 2 ve 6'ya düşer. Torres buna mambonun "sokak versiyonu", yani kendi kuşağının zaten dans ettiği biçim dedi. On2'nin kendisi daha eskidir: 1953 tarihli bir Dance Magazine şeması bir mambo temel adımını 2-3-4, 6-7-8 sayımıyla zaten gösterir.

Bir felsefe öğretmek

İlgi başta azdı. "O günlerde, yetmişlerde, benim için dolu bir sınıf belki üç ila beş kişiydi," diye hatırlıyordu Torres.

1980'de Eddie ve eşi Maria Torres, Puente'nin orkestrasıyla Tito Puente Dancers olarak sahneye çıkmaya başladı ve onunla yaklaşık yirmi yıl çalıştı. Başka dansçılar Torres'i Hustle olmadan asla başaramayacağı konusunda uyarırken, Puente seyircilere mamboya geri dönmelerini ve dansı yaşatmalarını söylüyordu.

Dönüm noktası 1987'de geldi: Puente, Torres'ten Harlem'deki Apollo Theater'da bir gösterinin koreografisini yapmasını istedi (Modül 12). The New York Times, onun salsayı bir teknik olarak öğretmeye başlamasını bu gösteriye tarihler. Yeni topluluğunun dansçıları daha sonra kendi okullarını açtı; yöntemi de böyle yayıldı.

Torres yaygın olarak "Mambo Kralı" (The Mambo King) olarak bilinir. Tek sistem onunki değildi: 1987'de Angel ve Addie Rodríguez, temel adımı 2'de başlayıp 2'de break yapan (2-3-4, 6-7-8), bazen "power 2" denen Razz M'Tazz'ı kurdu.

Modern salsanın işletim sistemi

Adları konmuş, sayılmış bir müfredat yolculuk edebilir. İlk shine listelerinden biri yaklaşık 25 adım içeriyordu; 2004'e gelindiğinde müfredatında aşağı yukarı 300 shine ve 200 dönüş figürü vardı. Aynı ayak işi artık Tokyo'da, Londra'da ya da Milano'da öğretilebiliyordu. Bu mambonun yaşamasına yardım etti, ama aynı zamanda bir mahalle dansını derslerde satılan bir şeye dönüştürdü; dansçılar bunu hâlâ tartışıyor.

2'de break ve dinamik denge

2'de break yapmak 1'de dans etmekten farklı hissettirir ve nedenleri müziktedir.

Mekanik değişim

New York'taki ilk salsa dansçıları çoğunlukla On1 dans ediyor, yani dünyanın çoğunun hâlâ yaptığı gibi ilk vuruşta break yapıyordu. Ama salsa müziği o güçlü vuruşun dışındaki vurgularla doludur: clave de conga da 1'e karşı çalar. Torres timing dans ettiğinde 1'e onu büyük an yapmadan basarsın ve yönünü 2'de değiştirirsin: leader geriye, follower öne break yapar.

Conga'nın slap'ini yakalamak

Torres ve diğer On2 öğretmenleri öğrencilerine, conga'nın tekrarlayan kalıbı olan tumbao'nun bir parçası olan 2'deki conga slap'ini dinlemelerini söyler. Onunla birlikte break yapmak bedenini sürekli geri dönen bir sesle hizalar.

Birçok dansçı 2'de break yapmanın daha akıcı hissettirdiğini, adımın yere inmek yerine yuvarlanmaya devam ettiğini söyler. Etnomüzikolog Sydney Hutchinson, Torres dansçılarının çoğu zaman 1'in ve 5'in biraz önünde adım attığını gözlemledi; böylece his sayının düşündürdüğünden biraz daha 2'ye yakın oturur. Onunla kalmak için sabit, aktif bir core'a ihtiyacın var.

Bugün 2'de her break yaptığında, Torres'in ve LaBerta'nın kendi zamanlarının sokak dansından kelimelere döktüğü bir sayımı kullanıyorsun.

İzle ve dinle

• ¡A Bailar! The Journey of a Latin Dance Company (1988), Catherine Calderón'un Eddie Torres topluluğunun ilk yılları üzerine belgeseli.
• Tito Puente, Dance Mania (1958). On2 dansçılarının hâlâ üzerinde dans ettiği Palladium dönemi büyük orkestra mambosu.

İleri okuma ve kaynaklar

• McMains, Juliet. Spinning Mambo into Salsa: Caribbean Dance in Global Commerce. Oxford University Press, 2015. 4. bölüm, "On-1 versus On-2: Rhythm Debates", zamanlama tartışmasını ve Torres'in bu tartışmadaki yerini ele alır.
• Hutchinson, Sydney. "Mambo On 2: The Birth of a New Form of Dance in New York City." Centro Journal 16, no. 2 (2004): 108-137. Torres ve Angel Rodríguez ile yapılan röportajlara dayanır: ilk yılları, June LaBerta ve iki On2 yöntemi.
• Bloom, Julie. The New York Times'ta dans makalesi, 29 Temmuz 2007. Torres'in 1987 Apollo gösterisinden sonra kulüp dansını stüdyoya nasıl taşıdığına dair kısa bir anlatım.